Erzurum hakaret suçu dosyaları, asliye ceza mahkemelerinde ve Cumhuriyet Başsavcılığı’nda en sık açılan dosyalar arasındadır. Bir trafik tartışmasında söylenen küfür, bir WhatsApp grubuna yazılan aşağılayıcı mesaj veya sosyal medyada yapılan bir yorum, ceza soruşturmasına dönüşebilir. 2024’te 9. Yargı Paketi ve Aralık 2025’te 11. Yargı Paketi ile hakaret suçunda uzlaştırmanın yerini ön ödeme aldı ve şikâyet süresine üst sınır getirildi. Bu rehberde hakaret suçunun unsurlarını, cezalarını, ön ödeme sistemini, şikâyet kurallarını ve hem mağdur hem şüpheli açısından izlenecek adımları güncel haliyle anlatıyoruz.

İçindekiler
- Erzurum hakaret suçu nedir?
- Hakaret suçunun cezası
- 2024 ve 2025 değişiklikleri: uzlaştırma yerine ön ödeme
- Mesajla ve sosyal medyada hakaret
- Şikâyet ve şikâyet süresi
- Kamu görevlisine hakaret
- Hakaret suçunda cezasızlık ve indirim halleri
- Erzurum hakaret suçu soruşturması nasıl işler?
- Hakaret suçunda savunma
- Erzurum hakaret suçu dosyalarında sık görülen durumlar
- Hakaret nedeniyle manevi tazminat
- Erzurum hakaret suçu için avukat desteği
- Sıkça sorulan sorular
Erzurum hakaret suçu nedir?
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 125. maddesine göre hakaret; bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat etmek ya da sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldırmaktır.
Kanun hakaretin iki şekilde işlenebileceğini öngörür:
- Somut fiil veya olgu isnadı: “Sen rüşvet aldın”, “bu adam hırsızdır” gibi kişiye belirli bir davranışın yüklenmesi.
- Sövme: Somut bir olay isnat edilmeden küfür veya aşağılayıcı sıfatlarla kişinin değersizleştirilmesi.
Mağdurun yokluğunda işlenen hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin, mağdurla birlikte en az üç kişiyle ihtilat edilerek, yani en az üç kişiye duyurularak işlenmesi gerekir. Mağdurun yüzüne karşı söylenen sözlerde ise başka bir kişinin bulunması şart değildir.
Hakaret suçunun cezası
| Hakaret türü | Ceza | Şikâyet |
|---|---|---|
| Basit hakaret (yüz yüze veya mağduru muhatap alan sesli, yazılı, görüntülü iletiyle) | 3 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezası | Şikâyete bağlıdır |
| Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret | Cezanın alt sınırı 1 yıldan az olamaz | Şikâyete bağlı değildir |
| Dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç ve düşüncelerden dolayı veya kutsal değerlerden bahisle hakaret | Cezanın alt sınırı 1 yıldan az olamaz | Şikâyete bağlıdır |
| Alenen hakaret (topluluk önünde, sosyal medyada herkese açık) | Ceza altıda bir oranında artırılır | Şikâyete bağlıdır |
Aynı mağdura farklı zamanlarda birden fazla hakaret edilmesi halinde zincirleme suç hükümleri uygulanarak ceza artırılabilir. Adli para cezasına hükmedilmesi halinde gün sayısı, failin ekonomik durumu dikkate alınarak paraya çevrilir.
2024 ve 2025 değişiklikleri: uzlaştırma yerine ön ödeme
Değişikliklerden önce hakaret suçlarının büyük bölümü uzlaştırma kapsamındaydı. 14 Kasım 2024’te yürürlüğe giren 7531 sayılı Kanun (9. Yargı Paketi), mesaj, telefon veya sosyal medya yoluyla mağduru muhatap alarak işlenen hakaret ile alenen işlenen hakareti uzlaştırma yerine ön ödeme kapsamına aldı. Anayasa Mahkemesi’nin bu düzenlemeye ilişkin iptal kararının ardından, 25 Aralık 2025’te yürürlüğe giren 7571 sayılı Kanun (11. Yargı Paketi) ile kapsam genişletildi. Bugün yüz yüze işlenen basit hakaret de dahil olmak üzere, kamu görevlisine görevinden dolayı işlenen hakaret dışındaki tüm hakaret suçlarında uzlaştırma uygulanmaz; bu dosyalarda ön ödeme usulü işletilir.
Ön ödemede Cumhuriyet savcısı şüpheliye kanuna göre belirlenen tutarı ödemesini teklif eder. Şüpheli tebliğden itibaren 10 gün içinde bu tutarı öderse kamu davası açılmaz ve adli sicile kayıt düşülmez. Ödeme yapılmazsa soruşturma normal şekilde devam eder ve iddianame düzenlenebilir. Ön ödeme kararından itibaren beş yıl içinde aynı suçu tekrar işleyen kişi, ön ödemeden yeniden yararlanamaz.
Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret iddiası bulunan dosyalarda ise ön ödeme uygulanmaz ve yeterli şüphe varsa kamu davası açılır. Erzurum hakaret suçu dosyalarında suçun hangi fıkraya girdiğinin soruşturmanın başında doğru belirlenmesi, sürecin nasıl ilerleyeceğini belirler.
Mesajla ve sosyal medyada hakaret
Günümüzde Erzurum hakaret suçu şikâyetlerinin önemli bir kısmı WhatsApp, Instagram, Facebook, X ve e-posta yoluyla yapılan hakaretlerden oluşmaktadır. Bu konuda bilinmesi gerekenler şunlardır:
- Doğrudan mesaj: Mağdura özel mesajla gönderilen hakaret, mağduru muhatap alan yazılı iletiyle işlenen hakaret sayılır.
- Grup mesajı: Bir WhatsApp grubunda veya ortak yazışmada yapılan hakaret, diğer grup üyeleri tarafından görüldüğünden yokluğunda hakaret veya aleniyet tartışmasını gündeme getirebilir.
- Herkese açık paylaşım: Sosyal medyada herkese açık bir gönderi veya yorum, aleniyet nedeniyle cezanın artırılmasına yol açabilir.
- Sahte hesaplar: Kimliği belli olmayan hesaplardan yapılan hakaretlerde, savcılık aracılığıyla ilgili platformlardan ve internet servis sağlayıcılarından hesap sahibinin tespiti istenebilir.
Mesajlar silinmeden önce gönderen bilgisi, tarih ve saat görünecek şekilde ekran görüntüsü alınmalı; mümkünse bağlantı adresi (URL) de kaydedilmelidir. Paylaşım kaldırılabileceği için delil tespiti gecikmeden yapılmalıdır.
Şikâyet ve şikâyet süresi
Hakaret suçu, kamu görevlisine görevinden dolayı işlenen hakaret dışında şikâyete bağlıdır. Şikâyet süresi, mağdurun fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren 6 aydır. 7531 sayılı Kanun’la getirilen düzenlemeye göre şikâyete bağlı hakaret suçunda bu süre, her halde fiilin işlendiği tarihten itibaren en fazla 2 yıl ile sınırlıdır. Bu süreler geçirildikten sonra yapılan şikâyet sonuç doğurmaz.
Şikâyete bağlı hakaret suçlarında mağdur şikâyetinden vazgeçerse, şüpheli veya sanık da bunu kabul ederse soruşturma veya dava düşer. Kamu görevlisine görevinden dolayı hakarette ise savcılık kendiliğinden soruşturma yapar ve vazgeçme sonuç doğurmaz.
Kamu görevlisine hakaret
Polis, jandarma, doktor, öğretmen, hâkim, savcı veya belediye personeli gibi kamu görevlilerine, görevlerinden dolayı yapılan hakaret daha ağır yaptırıma tabidir. Bu suçta cezanın alt sınırı 1 yıldan az olamaz, suç şikâyete bağlı değildir; uzlaştırma ve ön ödeme uygulanmaz. Erzurum’da özellikle hastane acil servislerinde sağlık çalışanlarına, trafik denetimlerinde polis memurlarına ve resmi daire işlemlerinde görevlilere yönelik söylenen sözler bu kapsamda soruşturulmaktadır.
Önemli olan, hakaretin kamu görevlisine görevinden dolayı yapılmasıdır. Kamu görevlisiyle özel hayatındaki bir anlaşmazlık nedeniyle yaşanan hakaret, basit hakaret hükümlerine tabi olabilir.
Hakaret suçunda cezasızlık ve indirim halleri
TCK’nın 128 ve 129. maddeleri, bazı durumlarda ceza verilmemesine veya indirilmesine imkân tanır:
- İddia ve savunma dokunulmazlığı: Yargı mercileri veya idari makamlar nezdinde yapılan yazılı veya sözlü başvurularda, somut gerçeklere dayanan ve uyuşmazlıkla ilgili isnatlardan dolayı ceza verilmez.
- Haksız fiile tepki: Hakaret, mağdurun haksız bir fiiline karşı tepki olarak işlenmişse ceza üçte birine kadar indirilebilir veya hiç ceza verilmeyebilir.
- Karşılıklı hakaret: Tarafların birbirine hakaret etmesi halinde, taraflardan biri veya her ikisi hakkında ceza indirilebilir ya da ceza verilmeyebilir.
- Kasten yaralamaya tepki: Hakaret, kasten yaralama suçuna tepki olarak işlenmişse faile ceza verilmez.
- İspat hakkı: Kamu görevlisine görevinden dolayı somut olay isnadında veya isnat edilen fiilin ispatında kamu yararı bulunan durumlarda, isnadın doğruluğu ispatlanırsa ceza verilmez.
Erzurum hakaret suçu soruşturması nasıl işler?
- Şikâyet: Mağdur karakola, jandarmaya veya Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığı’na yazılı ya da sözlü şikâyette bulunur.
- İfade: Mağdur ve tanıkların ifadesi alınır, şüpheli ifadeye çağrılır. İfade vermeden önce bilmeniz gerekenleri ifadeye çağrıldığımda ne yapmalıyım yazımızda anlattık.
- Ön ödeme: Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret dışındaki dosyalarda şüpheliye ön ödeme teklifi yapılır.
- Karar: Yeterli şüphe varsa iddianame düzenlenir, yoksa kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir.
- Yargılama: Dava asliye ceza mahkemesinde görülür.
Hakaret ile birlikte tehdit de varsa iki suç ayrı ayrı değerlendirilir. Tehdit suçunun kuralları için Erzurum tehdit suçu rehberimize bakabilirsiniz.
Hakaret suçunda savunma
Hakaret suçlamasıyla karşılaşan kişi açısından savunmada şu konular öne çıkar:
- Sözün hakaret niteliği: Kaba, nezaket dışı veya eleştiri niteliğindeki her söz hakaret sayılmaz. Yargıtay, rahatsız edici ancak onur ve şerefi rencide etmeyen sözleri hakaret kabul etmemektedir.
- Eleştiri ve ifade özgürlüğü: Özellikle kamu görevlileri ve siyasetçiler hakkında yapılan sert eleştiriler, ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilebilir.
- Kimlik tespiti: Sosyal medya hesabının şüpheliye ait olup olmadığı ve mesajı onun gönderip göndermediği tartışılabilir.
- Şikâyet süresi: Şikâyetin süresinde yapılıp yapılmadığı kontrol edilmelidir.
Mahkûmiyet halinde cezanın ertelenmesi, adli para cezasına çevrilmesi veya hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) gündeme gelebilir.
Erzurum hakaret suçu dosyalarında sık görülen durumlar
- Komşuluk ve apartman tartışmaları: Otopark, aidat ve gürültü anlaşmazlıklarında karşılıklı söylenen sözler, Erzurum hakaret suçu şikâyetlerinin önemli bir bölümünü oluşturur.
- Boşanma süreçleri: Eşlerin veya ailelerin birbirine mesajla hakaret etmesi, ceza dosyasının yanında boşanma davasında da kusur delili olarak kullanılabilir.
- İşyeri tartışmaları: İşveren veya amir tarafından çalışana yapılan hakaret, ceza soruşturmasının yanında haklı fesih sebebi de olabilir.
- Sağlık çalışanları ve kolluk: Hastane ve trafik denetimlerinde kamu görevlisine hakaret dosyaları sık görülür.
Her olayda sözün içeriği ve söylendiği ortam farklı olduğundan, Erzurum hakaret suçu dosyalarında sonuç somut delillere göre belirlenir.
Hakaret nedeniyle manevi tazminat
Hakarete uğrayan kişi, ceza soruşturmasından bağımsız olarak, kişilik haklarına saldırı nedeniyle asliye hukuk mahkemesinde manevi tazminat davası açabilir. Ceza dosyasında verilen karar ve toplanan deliller, tazminat davasında önemli bir dayanak olur. Tazminat miktarı; sözlerin ağırlığı, aleniyet, tarafların sosyal ve ekonomik durumu dikkate alınarak hâkim tarafından belirlenir.
Erzurum hakaret suçu için avukat desteği
Hakaret dosyalarında mağdur açısından şikâyet süresinin kaçırılmaması ve dijital delillerin doğru tespit edilmesi, şüpheli açısından ise ön ödeme imkânının doğru değerlendirilmesi sonucu doğrudan etkiler. Av. Mustafa Çağrı Köse olarak Erzurum hakaret suçu dosyalarında mağdur vekilliği ile şüpheli ve sanık müdafiliğini soruşturmadan karar kesinleşene kadar yürütüyoruz. Ceza hukukundaki çalışmalarımız için Erzurum ceza avukatı sayfamıza bakabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Erzurum hakaret suçu cezası ne kadar?
Basit hakaret 3 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezası gerektirir. Kamu görevlisine görevinden dolayı veya inanç ve kutsal değerlerden dolayı yapılan hakarette cezanın alt sınırı 1 yıldır; alenen işlenen hakarette ceza altıda bir artırılır.
WhatsApp’tan hakaret suç mu?
Evet. Mağduru muhatap alan yazılı, sesli veya görüntülü mesajla yapılan hakaret, yüz yüze hakaret gibi cezalandırılır. Mesajların gönderen ve tarih bilgisiyle saklanması gerekir.
Hakaret suçunda şikâyet süresi ne kadar?
Şikâyet süresi, fiili ve faili öğrenmeden itibaren 6 aydır ve her halde fiilin işlendiği tarihten itibaren en fazla 2 yıldır.
Hakaret suçunda uzlaştırma var mı?
25 Aralık 2025’ten itibaren kamu görevlisine görevinden dolayı işlenen hakaret dışındaki tüm hakaret suçlarında uzlaştırma yerine ön ödeme uygulanmaktadır. Kamu görevlisine görevinden dolayı hakarette ise ne uzlaştırma ne ön ödeme uygulanır.
Hakaret davasında ön ödeme yapılırsa sicile işler mi?
Hayır. Ön ödeme teklifi süresinde kabul edilip tutar ödenirse kamu davası açılmaz ve adli sicile kayıt düşülmez.
Hakaret nedeniyle tazminat istenebilir mi?
Evet. Hakarete uğrayan kişi, ceza dosyasından bağımsız olarak asliye hukuk mahkemesinde manevi tazminat davası açabilir.
Önemli not: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın koşulları farklıdır. Erzurum hakaret suçu dosyanız için Erzurum ceza avukatı sayfamıza göz atabilir, randevu alabilir veya 0533 592 96 21 numarasından arayıp WhatsApp üzerinden yazabilirsiniz.